Các quyền lợi tài chính khi có con nhỏ ở Thụy Sĩ

Có con ở Thụy Sĩ, bạn có thể được hưởng nhiều quyền lợi khác nhau: có khoản là tiền trợ cấp trực tiếp, có khoản là nghỉ phép có hưởng lương, và có khoản là hỗ trợ chi phí chăm sóc trẻ.

Dưới đây là những quyền lợi quan trọng nhất mà cha mẹ nên biết.

1. Trợ cấp con cái – Allocation familiale / Familienzulage

Đây là khoản tiền được trả thêm cho gia đình có con, thường thông qua chủ lao động hoặc caisse de compensation / Ausgleichskasse.

Có hai loại chính:

• Allocation pour enfant / Kinderzulage: trợ cấp dành cho trẻ em.
• Allocation de formation / Ausbildungszulage: trợ cấp dành cho con đang trong quá trình học nghề hoặc đào tạo.

Mức trợ cấp tối thiểu được quy định ở cấp liên bang, nhưng một số canton có mức cao hơn những canton khác

2. Nghỉ thai sản có hưởng tiền – Allocation de maternité / Mutterschaftsentschädigung

Đây không đơn thuần là “trợ cấp thêm”, mà là khoản bù đắp thu nhập trong thời gian người mẹ nghỉ sau sinh.

Người mẹ có thể được hưởng nếu:

• Đã tham gia AVS / AHV bắt buộc ít nhất 9 tháng trước khi sinh; nếu sinh non, thời gian yêu cầu có thể được rút ngắn.
• Đã làm việc ít nhất 5 tháng trong thời gian 9 tháng đó.
• Tại thời điểm sinh vẫn đang có hoạt động nghề nghiệp tạo ra thu nhập, dù là người làm công hưởng lương hay người tự kinh doanh.

Mức chi trả là 80% thu nhập bình quân trước khi sinh, tối đa 220 CHF/ngày, trong tối đa 14 tuần (98 ngày).

3. Nghỉ phép dành cho người cha– Congé de l'autre parent / Urlaub des anderen Elternteils

Sau khi con sinh, người cha có quyền nghỉ 2 tuần có hưởng lương trong vòng 6 tháng kể từ ngày con sinh.

Để được nhận khoản bù đắp thu nhập, người đó phải:

• Là cha hợp pháp của đứa trẻ
• Đã tham gia AVS / AHV bắt buộc trong 9 tháng trước khi con sinh;
• Trong thời gian đó đã đi làm ít nhất 5 tháng hoặc đáp ứng điều kiện tương đương theo APG / EO.

4. Nghỉ chăm sóc con bị bệnh nặng – Congé de prise en charge / Betreuungsurlaub

Không phải cứ con bị cảm, sốt hay tai nạn nhẹ là được nghỉ 14 tuần. Chế độ này dành cho trường hợp con dưới 18 tuổi bị ảnh hưởng sức khỏe nghiêm trọng, chẳng hạn tình trạng thể chất hoặc tâm lý thay đổi nghiêm trọng, diễn biến khó dự đoán hoặc có nguy cơ để lại hậu quả lâu dài/tử vong, và cần cha mẹ chăm sóc đặc biệt. Đồng thời, ít nhất một phụ huynh phải ngừng làm việc để chăm con.

Khi đáp ứng các điều kiện này, cha mẹ có thể được nghỉ tối đa 14 tuần, với 98 ngày trợ cấp bù đắp thu nhập.

5. Nghỉ nhận con nuôi – Congé d'adoption / Adoptionsurlaub

Nếu bạn nhận một trẻ dưới 4 tuổi để làm con nuôi, bạn có thể được nghỉ tối đa 2 tuần có hưởng lương trong vòng 12 tháng kể từ ngày nhận con.

Điều kiện chính là trong 9 tháng trước khi nhận con, bạn đã tham gia AVS / AHV bắt buộc và đã làm việc ít nhất 5 tháng. Quyền lợi này áp dụng cả cho người làm thuê và người tự kinh doanh.

6. Hỗ trợ chi phí giữ trẻ

Ngoài các khoản trợ cấp và chế độ nghỉ của liên bang, canton và commune có thể có những chương trình hỗ trợ riêng cho gia đình.

Ví dụ:

• Hỗ trợ phí crèche / Kita
• Hỗ trợ accueil parascolaire / schulergänzende Betreuung.
• Các khoản hỗ trợ dành cho gia đình có thu nhập thấp.
• Cho phép khấu trừ thuế từ chi phí giữ trẻ

⚠️ Mức hỗ trợ phụ thuộc rất nhiều vào canton, commune, thu nhập và hoàn cảnh gia đình.

💡 Điều quan trọng cần nhớ

Không phải tất cả các quyền lợi đều tự động được chi trả. Một số khoản cần đăng ký hoặc thực hiện thủ tục với chủ lao động / caisse de compensation / Ausgleichskasse.

👉 Có con không chỉ đồng nghĩa với thêm chi phí. Hãy kiểm tra đầy đủ các khoản trợ cấp, thời gian nghỉ có hưởng tiền và hỗ trợ chăm sóc trẻ mà gia đình bạn có quyền nhận được.